Wat is de vrachtwagenheffing?
De vrachtwagenheffing is een kilometerprijs voor vrachtwagens die vanaf 1 juli 2026 wordt ingevoerd in Nederland. Deze heffing geldt voor alle vrachtwagens boven de 3.500 kg technische maximummassa en vervangt de huidige motorrijtuigenbelasting voor vrachtwagens. Het doel is het stimuleren van duurzamer transport en het genereren van inkomsten voor de verduurzaming van de transportsector.
Wat houdt de vrachtwagenheffing precies in?
De vrachtwagenheffing is een satellietsysteemgebaseerde tol waarbij vrachtwagens betalen per gereden kilometer op Nederlandse wegen. Het systeem werkt via een verplicht tolkastje (On Board Unit) dat via GPS de locatie van het voertuig bijhoudt en doorgeeft aan een dienstaanbieder.
De heffing geldt voor alle vrachtwagens met een technische maximummassa van meer dan 3.500 kilogram, ongeacht of ze op heffingsplichtige wegen rijden. Het tolkastje moet altijd aanstaan, behalve wanneer het voertuig geparkeerd is. Dit verschilt van andere Europese landen, waar het systeem soms kan worden uitgeschakeld.
De tariefstructuur is gebaseerd op verschillende factoren, zoals gewichtsklasse, emissieklasse en type weg. Elektrische en waterstofvoertuigen krijgen een aanzienlijke korting of zijn volledig vrijgesteld van de heffing. De dienstaanbieder berekent maandelijks het aantal gereden kilometers en stuurt de factuur naar de voertuighouder.
Welke vrachtwagens moeten de vrachtwagenheffing betalen?
Alle vrachtwagens in de voertuigcategorieën N2 en N3 met een technische maximummassa boven 3.500 kg vallen onder de vrachtwagenheffing. Dit geldt ook voor voertuigen die administratief zijn teruggeregistreerd naar 3.500 kg of lager om met een B-rijbewijs bestuurd te mogen worden.
Voor de heffing kijkt de overheid naar de technische maximummassa (code F1 op het kentekenbewijs), niet naar de toegestane maximummassa (code F2). Dit betekent dat veel landbouw- en bedrijfsvoertuigen die oorspronkelijk als N2 zijn goedgekeurd, maar later zijn teruggekeurd, toch heffingsplichtig blijven.
Elektrische vrachtwagens en waterstofvoertuigen krijgen een significante korting of volledige vrijstelling. Ook voertuigen met specifieke ontheffingen of vrijstellingen hoeven geen tolkastje te hebben en zijn uitgezonderd van de heffing. De exacte criteria voor uitzonderingen worden nog verder uitgewerkt door de overheid.
Hoe worden zero-emissiezones gekoppeld aan de vrachtwagenheffing?
Zero-emissiezones en de vrachtwagenheffing zijn complementaire beleidsmaatregelen die samen transportbedrijven stimuleren over te stappen op schone voertuigen. Terwijl de vrachtwagenheffing financiële prikkels geeft via kilometerprijzen, verbieden zero-emissiezones de toegang voor vervuilende voertuigen.
Verschillende Nederlandse steden, zoals Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht, voeren geleidelijk zero-emissiezones in voor vrachtverkeer. Deze zones worden vaak gefaseerd ingevoerd, waarbij eerst de zwaarste vervuilers worden uitgesloten en later alle dieselvoertuigen.
Elektrische en waterstofvrachtwagens profiteren dubbel: ze betalen weinig of geen vrachtwagenheffing en behouden toegang tot alle zero-emissiezones. Dit maakt de businesscase voor schone voertuigen aanzienlijk sterker, vooral voor transportbedrijven die regelmatig in stedelijke gebieden rijden.
Wat zijn de financiële gevolgen van de vrachtwagenheffing voor transportbedrijven?
De financiële impact van de vrachtwagenheffing varieert sterk per transportbedrijf, afhankelijk van het type voertuigen, gereden kilometers en emissieklasse. Bedrijven met oude, zware dieselvoertuigen die veel kilometers maken, zullen de hoogste kosten ervaren.
Voor een gemiddelde vrachtwagen kunnen de jaarlijkse kosten oplopen tot enkele duizenden euro’s, afhankelijk van de gereden afstand en het type wegen. Tegelijkertijd vervalt de motorrijtuigenbelasting voor vrachtwagens, wat een gedeeltelijke compensatie biedt voor de nieuwe heffing.
Transportbedrijven kunnen de financiële impact beperken door te investeren in schonere voertuigen, routeoptimalisatie en efficiëntere logistieke processen. Ook kunnen zij profiteren van de subsidieregelingen die worden gefinancierd uit de opbrengsten van de vrachtwagenheffing.
Hoe kunnen transportbedrijven zich voorbereiden op de vrachtwagenheffing?
Transportbedrijven moeten nu beginnen met de voorbereiding op de vrachtwagenheffing die in juli 2026 ingaat. De eerste stap is het in kaart brengen van het huidige wagenpark en het bepalen welke voertuigen onder de heffing vallen.
Concrete voorbereidingsstappen zijn onder meer:
- Analyseer het wagenpark op basis van technische maximummassa en emissieklasse
- Bereken de verwachte jaarlijkse kosten met behulp van tarieftabellen
- Onderzoek subsidiemogelijkheden voor elektrische voertuigen en laadinfrastructuur
- Plan investeringen in schonere voertuigen voor 2025-2026
- Selecteer begin 2026 een dienstaanbieder en zorg voor tolkastje-installatie vóór juli 2026
Een groot deel van de netto-opbrengsten van de vrachtwagenheffing, ruim 253 miljoen euro in 2026, gaat terug naar de sector via subsidies voor verduurzaming. Deze subsidies worden aangevraagd bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) in vaste aanvraagperioden.
Hoe NXT Mobility transportbedrijven helpt bij de transitie naar emissievrij vervoer
NXT Mobility ondersteunt transportbedrijven volledig bij de voorbereiding op de vrachtwagenheffing en de overgang naar zero-emissietransport. Als specialist in duurzame mobiliteit met unieke expertise in de transportsector bieden wij concrete oplossingen voor alle uitdagingen rond de elektrificatie van vrachtwagenparken.
Onze dienstverlening omvat:
- Onafhankelijk wagenparkadvies: grondige analyse van uw huidige wagenpark en ontwikkeling van haalbare stappenplannen richting zero-emissievervoer
- HBE-dienstverlening: volledige ontzorging in de complexe regelgeving rond Hernieuwbare Brandstofeenheden, waardoor uw businesscase voor elektrische voertuigen wordt versterkt
- Laadinfrastructuur: van thuisladers voor chauffeurs tot complete bedrijfslaadpleinen met smartchargingtechnologie
- Subsidieondersteuning: begeleiding bij het aanvragen van beschikbare subsidies en financieringsmogelijkheden
- Totale ontzorging: van adviesgesprek tot installatie, onderhoud en facturering
Met onze achtergrond als onderdeel van GP Groot begrijpen wij als geen ander waar transportbedrijven tegenaan lopen bij de elektrificatie van hun wagenpark. Neem contact op voor een gratis adviesgesprek over hoe wij u kunnen helpen bij de voorbereiding op de vrachtwagenheffing en de transitie naar emissievrij transport.
